Twardość przemijająca a trwała wody
Twardość przemijającą powodują wodorowęglany wapnia i magnezu i wytrąca się ona przy ogrzewaniu; trwałą – ich siarczany i chlorki, i nie usuwa jej gotowanie.
Twardość ogólna wody to suma rozpuszczonych jonów wapnia (Ca²⁺) i magnezu (Mg²⁺) i wyraża się ją w mg/l CaCO₃ lub w stopniach (1 ºHF = 10 mg/l CaCO₃). Część z niej jest związana z wodorowęglanami: to twardość przemijająca, czyli węglanowa. Przy ogrzewaniu wody wodorowęglany rozkładają się, uwalniają CO₂ i wytrącają się jako węglan wapnia. Dlatego kamień pojawia się przede wszystkim w podgrzewaczach, grzałkach, zmywarkach i obiegach ciepłej wody. Druga część, związana z siarczanami, chlorkami lub azotanami, to twardość trwała, czyli niewęglanowa: nie wytrąca się pod wpływem ciepła i pozostaje w ciepłej wodzie.
To rozróżnienie pomaga wybrać uzdatnianie. Ogrzewanie zmniejsza tylko twardość przemijającą, i to kosztem osadów w urządzeniach. Aby zmniejszyć obie, stosuje się zmiękczacze jonowymienne, które zastępują wapń i magnez sodem, lub odwróconą osmozę. W procesach mycia twardość, która nie została usunięta, kontroluje się sekwestrantami i środkami chelatującymi zawartymi w detergencie, które utrzymują wapń i magnez w roztworze, aby nie reagowały z surfaktantami ani nie tworzyły osadów. Już powstałe osady usuwa się produktami kwaśnymi.
Analizy wody podają zwykle twardość ogólną (na przykład oznaczoną miareczkowaniem EDTA według ISO 6059) i zasadowość. Gdy zasadowość (jako CaCO₃) jest mniejsza niż twardość ogólna, odpowiada w przybliżeniu twardości przemijającej, a reszta jest trwała. Karty techniczne detergentów podają maksymalną twardość roboczą jako twardość ogólną, bez rozróżniania obu rodzajów.
← Powrót do słownika