Środki do osłony strzyków w doju bydła: techniczne porównanie pre- i post-dippingu

Higiena strzyków przed dojem i po doju to zabieg o najlepszym stosunku kosztu do efektu w ograniczaniu mastitis zakaźnego i środowiskowego. Jednak «dip» to termin obejmujący bardzo różne chemie (jodopowidon, kwas mlekowy, chlorheksydyna, aktywowany chloryn), o czasach kontaktu, formach aplikacji i środkach ostrożności, które nie są wymienne. Niniejszy przewodnik porównuje te rodziny według kryteriów technicznych i przedstawia gamę Instaquim z dokładnymi danymi z jej kart technicznych.

Techniczne kryteria doboru

• Moment aplikacji: pre-dipping (higiena przed założeniem kubków udojowych, produkt zawsze się usuwa) lub post-dipping (osłona po doju, produkt pozostawia się do działania). Niektóre produkty nadają się do obu zastosowań; większość nie.
• Substancja czynna: jodopowidon, kwas mlekowy, diglukonian chlorheksydyny lub chloryn sodu aktywowany w momencie użycia. Każda ma inny profil działania, barwę, lepkość i tolerancję skórną.
• Forma aplikacji: zanurzanie w kubku do dippingu, spryskiwanie lub pianka. Pianka wydłuża kontakt przy mniejszej ilości produktu i bez kapania; zanurzanie w lepkim produkcie pozostawia więcej filmu na strzyku.
• Czas kontaktu i usuwanie: w pre-dippingu minimalny czas działania i całkowite usunięcie produktu przed dojem są obowiązkowe; w post-dippingu film należy usunąć przed kolejnym dojem.
• Tolerancja skórna: obecność emolientów, gliceryny lub składników ochronnych w formule. Decyduje o kondycji skóry strzyków w trakcie laktacji.
• Ramy regulacyjne: środki dezynfekujące do higieny weterynaryjnej podlegają rozporządzeniu (UE) nr 528/2012 w sprawie produktów biobójczych, a ich etykietowanie rozporządzeniu (WE) nr 1272/2008 (CLP). Zawsze warto poprosić o aktualną kartę charakterystyki.

Typy dostawców na rynku

Rynek europejski dzieli się między trzy profile oferentów; różnica leży w obsłudze, szerokości gamy i bliskości technicznej.

• Koncerny higieny i higieny zwierząt: bardzo szerokie gamy, globalny zasięg geograficzny, umowy dla wielu lokalizacji i programy serwisowe. W zamian droższy materiał eksploatacyjny i mniejsza elastyczność w średnich gospodarstwach.
• Producenci urządzeń udojowych: integrują materiały eksploatacyjne i dozowanie ze swoimi dojarkami i robotami. Maksymalna wygoda, jeśli hala jest tej samej marki; uzależnienie od dostawcy i cena premium, jeśli nie jest.
• Regionalni producenci chemii: krótsze, ale kompletne gamy dla cyklu doju, przejrzyste karty techniczne, dostawy bezpośrednie i wsparcie z bliska. To segment Instaquim.

Techniczna analiza porównawcza

Cztery rodziny chemiczne z katalogu Instaquim, z danymi z ich kart technicznych.

Pozycjonowanie Instaquim

Instaquim nie konkuruje szerokością gamy hodowlanej ani integracją z urządzeniami udojowymi: jego katalog do pielęgnacji strzyków ogranicza się do siedmiu pozycji obejmujących pełny cykl czterema różnymi chemiami. Pozwala to wybierać według chemii, a nie marki: jod (Iod Pro, Iod Pv), kwas mlekowy (Nipplac Pro, Nipplac Foam), chlorheksydyna w piance (Nippclean) lub warstwa ochronna przygotowywana in situ (Condnipple A + B).

Wszystkie karty wskazują aplikację produktu bez rozcieńczania, co eliminuje najczęstszy błąd dozowania w koncentrowanych dipach. Ceną jest to, że zużycie na krowę zależy od formatu: pianka (Nipplac Foam, Nippclean) ogranicza zużycie i kapanie w pre-dippingu; zanurzanie w lepkim produkcie (Iod Pro, Nipplac Pro) pozostawia więcej filmu w post-dippingu. O ograniczeniach też trzeba mówić: karty nie zawierają znormalizowanych badań wobec konkretnych szczepów ani czasów schnięcia, a Instaquim nie oferuje zintegrowanych dozowników ani programów serwisowych jak koncern.

Kiedy wybrać którą opcję?

Wybór koncernu higieny: gdy gospodarstwo należy do grupy z kilkoma ośrodkami, wymaga umów serwisowych z okresowymi audytami lub potrzebuje tego samego dostawcy w kilku krajach.

Wybór materiału eksploatacyjnego producenta urządzeń: gdy hala lub robot są marki, która integruje dozowanie dipu, a producent uzależnia gwarancję lub serwis techniczny od stosowania swoich produktów. Warto wcześniej porównać jego kartę techniczną z alternatywami.

Wybór jodowego środka do osłony strzyków Instaquim: gdy poszukiwany jest referencyjny środek antyseptyczny w post-dippingu. Iod Pro do zanurzania w lepkim produkcie po każdym doju; Iod Pv, gdy potrzebny jest jeden aseptyczny produkt przed dojem i po doju, aplikowany przez spryskiwanie lub zanurzanie, z całkowitym osuszeniem strzyka przed dojem.

Wybór kwasu mlekowego: gdy głównym problemem jest kondycja skóry strzyków (pęknięcia, suchość, drobne rany wynikające z obsługi) lub gdy chce się ograniczyć stosowanie halogenów. Nipplac Pro (post) i Nipplac Foam (pre) mają wspólną bazę chemiczną.

Wybór chlorheksydyny w piance: gdy pre-dipping wykonuje się aplikatorem piankowym i chce się zmaksymalizować czas kontaktu przy małej ilości produktu. Nippclean stosuje się bez rozcieńczania, działa ok. 30 sekund i usuwa się go przed dojem.

Wybór systemu dwuskładnikowego: gdy gospodarstwo ma przeszkolony personel do przygotowania mieszaniny w wentylowanym miejscu i woli wytwarzać dokładnie potrzebną ilość środka. Condnipple A i Condnipple B miesza się w proporcji 50 ml B na litr A, aplikuje kubkiem bezpośrednio po doju i pozostawia do wyschnięcia na powietrzu.

Uwagi końcowe

Nie istnieje najlepszy dip w oderwaniu od kontekstu: istnieją spójne kombinacje pre- i post-dippingu, aplikowane w odpowiedniej formie, z czasem kontaktu z karty i rygorystycznym usunięciem przed dojem. Wybór powinien wychodzić od diagnozy stada (liczba komórek somatycznych, dominujące patogeny, skóra strzyków) i być dokonywany wspólnie z lekarzem weterynarii.

Na koniec dwa ostrzeżenia, które pozwalają uniknąć przykrych niespodzianek: żaden środek do osłony strzyków nie ma EU Ecolabel, ponieważ to oznakowanie nie obejmuje higieny weterynaryjnej; a produkty dwuskładnikowe z chlorynem sodu należy zawsze mieszać we wskazanej proporcji i w dobrze wentylowanym miejscu, ponieważ w kontakcie z kwasami uwalniają bardzo toksyczne gazy.

Najczęściej zadawane pytania

Jaka jest różnica między pre-dippingiem a post-dippingiem?

Pre-dipping stosuje się przed założeniem kubków udojowych, aby oczyścić strzyk z zabrudzeń i pozostałości poprzedniego środka osłonowego; produkt usuwa się całkowicie przed dojem. Post-dipping stosuje się bezpośrednio po doju i pozostawia na strzyku, aby utworzyć warstwę ochronną przed zabrudzeniami i mikroorganizmami, gdy zwieracz pozostaje otwarty.

Czy mogę używać tego samego produktu przed dojem i po doju?

Tylko jeśli przewiduje to karta techniczna. W katalogu Instaquim Iod Pv jest opracowany do pielęgnacji przed dojem i po doju i stosuje się go bez rozcieńczania przez spryskiwanie lub zanurzanie, całkowicie osuszając strzyki przed dojem. Iod Pro, Nipplac Pro i mieszanina Condnipple A + B są wyłącznie do stosowania po doju, a Nipplac Foam i Nippclean wyłącznie przed dojem.

Jak długo powinien działać piankowy środek higienizujący przed dojem?

Zależy od produktu: Nipplac Foam wskazuje pozostawienie do działania co najmniej 25 sekund, a Nippclean ok. 30 sekund. W obu przypadkach produkt należy całkowicie usunąć przed dojem.

Jak przygotowuje się i aplikuje dwuskładnikowy środek do osłony strzyków?

Condnipple A i Condnipple B miesza się w proporcji 50 ml Condnipple B na każdy litr Condnipple A, w dobrze wentylowanym miejscu. Mieszaninę aplikuje się kubkiem do dippingu bezpośrednio po doju i pozostawia do wyschnięcia na powietrzu, bez wycierania ściereczką. Condnipple B zawiera chloryn sodu i w kontakcie z kwasami uwalnia bardzo toksyczne gazy.

Czy środki do osłony strzyków mają certyfikat EU Ecolabel?

Nie. Europejskie oznakowanie ekologiczne obejmuje kategorie takie jak czyszczenie powierzchni, zmywanie naczyń czy detergenty do tekstyliów, a nie produkty do higieny weterynaryjnej. Żaden środek do osłony strzyków Instaquim nie ma EU Ecolabel.

Jakie przepisy regulują produkty do higieny strzyków?

Środki dezynfekujące do higieny weterynaryjnej wchodzą w zakres rozporządzenia (UE) nr 528/2012 w sprawie produktów biobójczych, a ich klasyfikacja i oznakowanie zagrożeń podlegają rozporządzeniu (WE) nr 1272/2008 (CLP). Karty charakterystyki każdego produktu wyszczególniają obowiązujące zwroty H i P; na przykład większość dipów z katalogu ma oznaczenie H319 (poważne podrażnienie oczu) i wymaga rękawic oraz okularów ochronnych.

Czy środek z kwasem mlekowym jest równie skuteczny jak środek z jodem?

To różne chemie o różnych profilach. Jodopowidon jest referencyjnym środkiem antyseptycznym w post-dippingu; kwas mlekowy wybiera się przede wszystkim wtedy, gdy priorytetem jest skóra strzyków: Nipplac Pro, oprócz ochrony przed zanieczyszczeniem mikroorganizmami, wspomaga gojenie drobnych ran powstałych podczas obsługi. Decyzję należy podjąć na podstawie stanu skóry w stadzie, liczby komórek somatycznych i dominujących patogenów, wspólnie z lekarzem weterynarii.